
de Volkskrant
22 februari 2017 woensdag
Section: Ten Eerste; Blz. 9
 LOTTE GRIMBERGEN
Klopt dit wel?
Vlees eten, dat zou Marianne Thieme niet kunnen, maar de auto of een vliegtuig neemt ze weleens, zegt ze in een interview in de Volkskrant. 'Het is dan wel prettig om je te realiseren dat vlees eten vervuilender is dan vliegen.' Maar is dat wel zo? 

Volgens voorlichtingsbureau Milieu Centraal vermindert een gemiddeld huishouden dat vegetarisch eet in een jaar de broeikasuitstoot met 1.100 kilo CO2. Daartegenover staat dat twee vliegretourtjes van Amsterdam naar Thailand 5.400 kilo CO2 veroorzaken. Een vliegreis voor twee naar badplaats Saint Tropez stoot 1.040 kilo uit, aldus Milieu Centraal. Het voorlichtingsbureau rekent in CO2-equivalenten, zo is methaangas ook meegenomen. 

Wie eens per jaar het vliegtuig pakt, komt dus al snel in de buurt van de uitstoot die je als vegetariër jaarlijks bespaart. Om een verre reis naar bijvoorbeeld Azië te compenseren moet een gemiddeld huishouden zelfs vijf jaar vegetarisch eten. Beweren dat een reis met het vliegtuig minder CO2-uitstoot veroorzaakt dan vlees eten lijkt op basis van de gegevens van Milieu Centraal onterecht. Waarom denkt de Partij voor de Dieren daar anders over? 

De partij van Marianne Thieme kijkt naar het grotere plaatje: de mondiale voetafdruk van veeteelt en die van transport, zoals berekend door de voedsel- en landbouworganisatie van de VN, de FAO. Veeteelt zou verantwoordelijk zijn voor 18 procent van de uitstoot, tegenover 13 procent voor transport. 

Maar die cijfers zijn discutabel: in 2010 zag de FAO zich na aanhoudende kritiek genoodzaakt ze te rectificeren. De recentste bruikbare cijfers van de FAO komen uit 2013. Geen vergelijking dit keer, alleen een percentage voor de uitstoot door veeteelt: 14,5 procent van de totale uitstoot. 

Milieu Centraal gebruikt andere data. Dat baseert zich op de berekening van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) uit 2009 en komt uit op een mondiaal aandeel van 12 procent aan broeikasgasemissie door veeteelt. 

Bij de cijfers van Milieu Centraal zijn ook kanttekeningen te maken. Zo kiest het PBL er in de gebruikte studie voor uitstoot door veranderend landgebruik, zoals de kap van bossen om er akkers van te maken voor bijvoorbeeld veevoer, niet mee te nemen. 

Ingrid Aaldijk van Milieu Centraal legt uit: 'Hoe hoog de broeikasgasemissie door veranderend landgebruik is, is lastig te bepalen. Als er een bos wordt gekapt voor zowel sojateelt als voor palmolieplantages, welk deel van de emissie door landconversie schrijf je dan toe aan de soja en welk aan de palmolie?' 

Volgens Aaldijk kijkt Milieu Centraal dit jaar naar mogelijkheden waarmee ook zij veranderend landgebruik kunnen meerekenen, zodat veehouderij en transport met elkaar te vergelijken zijn. 

Dan de burgerluchtvaart. Die is slechts een onderdeel van de gehele transportsector. Volgens de Partij voor de Dieren, die zich baseert op cijfers van de Rijksoverheid, zou de burgerluchtvaart verantwoordelijk zijn voor 2 tot 3 procent van de uitstoot van CO2. Maar ook over de meetmethoden van uitstoot door vliegtuigen wordt gediscussieerd. Zo wordt niet altijd meegerekend dat broeikasgassen hoog in de lucht mogelijk extra schadelijk zijn.
Conclusie
Over hoe schadelijk veeteelt en burgerluchtvaart zijn, bestaat geen eenduidig antwoord. Dat geven zowel de FAO, Milieu Centraal als de Partij voor de Dieren toe. Maar ook al ontbreken waterdichte cijfers: het lijkt erop dat de bijdrage aan de mondiale broeikasuitstoot van vlees groter is dan die van burgerluchtvaart. Op microniveau ligt het anders: hoewel ook over deze cijfers wordt gediscussieerd, is een ticket naar Thailand nog altijd vervuilender dan een jaar vlees eten.

, 

